PHIÊN TÒA ĐỘC LẬP DO THẨM PHÁN ANH CHỦ TỌA: TRUNG QUỐC ‘DIỆT CHỦNG NGƯỜI UYGHUR’

0
201
Người Uyghur biểu tình ở London để thúc giục chính phủ buộc tội Trung Quốc tội diệt chủng

Phiên tòa độc lập mang tên Uyghur Tribunal, do một thẩm phán Anh, Geoffrey Nice, chủ trì, kết luận Trung Quốc phạm tội diệt chủng chống lại người Duy Ngô Nhĩ tại Tân Cương.
Kết luận của họ không mang tính ràng buộc pháp lý hay tác động bắt buộc với chính quyền. Phiên tòa Uyghur Tribunal trích dẫn các biện pháp kiểm soát sinh đẻ và triệt sản do nhà nước Trung Quốc thực hiện chống lại người Uyghur là lý do chính để đưa ra kết luận hôm 9/12/2021.
Sir Geoffrey Nice, một luật sư nổi tiếng người Anh đã chủ trì các buổi điều trần của phiên tòa, nói rằng ban hội thẩm hài lòng với kết luận rằng Trung Quốc đã “tác động có chủ ý, hệ thống và phối hợp tới chính sách” nhằm mang lại “sự giảm thiểu về lâu dài người Uyghur và các sắc dân thiểu số khác”.
Ông nói thêm rằng ban hội thẩm tin rằng các quan chức cao cấp, gồm cả Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình chịu “trách nhiệm chính” cho việc lạm dụng chống lại người Hồi giáo thiểu số ở khu vực Tân Cương.
Ban hội thẩm của phiên tòa gồm các luật sư và viện sỹ.
Tuyên án của phiên tòa này không có hiệu lực pháp lý và không có giá trị ràng buộc với các chính phủ.
Chính phủ Trung Quốc bác bỏ mọi cáo buộc về vi phạm nhân quyền ở Tân Cương. Phản ứng trước phán quyết của Phiên tòa Uyghur Tribunal hôm 9/12/2021, một phát ngôn viên nói với BBC rằng phiên tòa này là một “phiên tòa giả mạo” và “công cụ chính trị được một số phần tử chống Trung Quốc sử dụng để lừa gạt công chúng”.
Là người đọc phán quyết của phiên tòa, Sir Geoffrey nói rằng “không có bằng chứng giết người hàng loạt” ở Tân Cương, nhưng ông cũng cho biết thêm các nỗ lực bị cáo buộc là ngăn chặn việc sinh đẻ là có ý đồ diệt chủng.
Ban hội thẩm cũng cho biết họ tìm thấy bằng chứng về tội ác chống lại nhân loại, tra tấn, và bạo lực tình dục chống lại người Duy Ngô Nhĩ.
Nói với BBC sau phán quyết, Sir Iain Duncan Smith, cựu lãnh đạo Đảng Bảo thủ và là đồng chủ tịch của Liên minh Liên nghị viện về Trung Quốc, nói rằng đã đến lúc chính quyền Anh buộc tội Trung Quốc diệt chủng.
“Chính phủ Anh nói rằng bằng chứng cần phải được đánh giá bởi một tòa án có thẩm quyền, nhưng không gì có thẩm quyền hơn thế này,” ông nói.
Nghị sỹ Đảng Bảo thủ Nus Ghani gọi kết luận của phiên tòa là “đột phá”.
“Phiên tòa này được thành lập theo các tiêu chuẩn pháp lý cao nhất và bằng chứng được đưa ra hôm nay cho thấy có đủ chứng cứ bên cạnh nghi ngờ hợp lý rằng họ có ý định thực hiện tội ác diệt chủng,” bà nói với BBC.
“Điều đặc biệt đáng lo ngại là bằng chứng cho thấy tội ác diệt chủng đặc biệt nhắm vào phụ nữ, và chú trọng vào việc ngăn ngừa sinh đẻ.”
Nhà nước Trung Quốc bị buộc tội chống lại nhân loại và diệt chủng ở Tân Cương, khu vực rộng lớn nằm ở tây bắc của đất nước, nơi sinh sống của người Uyghur và các nhóm dân tộc Hồi giáo thiểu số khác.
Các chuyên gia cho biết ít nhất một triệu người Duy Ngô Nhĩ và người Hồi giáo khác đã bị giam giữ trong khu vực và trong các trại giam hoặc bị đưa đến nhà tù.
Các cựu tù nhân và người Tân Cương đã đưa ra cáo buộc tra tấn, cưỡng bức triệt sản và lạm dụng tình dục.
Qua hai phiên điều trần ở London vào tháng Sáu và tháng Chín, phiên tòa Uyghur Tribunal đã nghe hơn 70 nhân chứng, bao gồm những người từng bị giam giữ và các chuyên gia.
Trong số các nhân chứng có cả nhà ngôn ngữ học người Uyghur Abduweli Ayup, người đã làm chứng về vệc gia đình ông bị quấy rối ở Tân Cương và bản án 15 tháng, xử vắng mặt, dành cho ông vì tội kích động khủng bố – một cáo buộc phổ biến của nhà nước Trung Quốc chống lại người Uyghur. Chính phủ Hoa Kỳ đã cáo buộc Trung Quốc tội ác diệt chủng chống lại người Uyghur, và quốc hội các nước Anh, Canada, Hà Lan, và Lithuania đã thông qua các
nghị quyết đưa ra các tuyên bố tương tự.
Nhưng chính phủ Anh đã từ chối buộc tội Trung Quốc diệt chủng. Thủ tướng Anh Boris Johnson lập luận rằng diệt chủng là một thuật ngữ cụ thể có hiệu lực pháp lý mà chỉ nên được xác định bởi một tòa án hình sự.
Phiên tòa độc lập Uyghur Tribunal được thành lập bởi Sir Geoffrey dưới sự thúc giục của Hội đồng Uyghur Thế giới (World Uyghur Congress-WUC), nhóm các nhà hoạt động toàn cầu.
Chủ tịch của WUC, Dolkun Isa, nói với BBC rằng phán quyết của tòa đánh dấu một “ngày lịch sử” đối với người Uyghur. “Giờ đây, không có lý do gì để cộng đồng quốc tế tiếp tục im lặng trước nạn diệt chủng với người Duy Ngô Nhĩ,” ông nói.
Tháng 12 năm ngoái, Tòa án Hình sự Quốc tế – International Criminal Court – đã thông báo rằng họ sẽ không điều tra các cáo buộc bởi vì Trung Quốc, nước không phải là thành viên, nằm ngoài quyền tài phán của họ.
Trong khi đó, Tòa án Công lý Quốc tế – International Court of Justice – chỉ có thể thụ lý một vụ kiện đã được Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc thông qua, mà ở đó Trung Quốc có quyền phủ quyết.
“Nếu có bất kỳ cơ quan nào khác, trong nước hay quốc tế, quyết tâm hoặc tìm cách xác định những vấn đề này, thì phiên tòa này sẽ là không cần thiết,” Sir Geoffrey nói.
Báo cáo cuối cùng của phiên tòa độc lập Uyghur Tribunal được đưa ra sau tuyên bố của chính phủ Mỹ, Anh, Úc và Canada về việc tẩy chay ngoại giao đối với Thế vận hội Mùa đông ở Trung Quốc vào năm tới.
Nguồn BBC

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here