TƯƠNG QUAN GIỮA HOA KỲ VÀ CS VIỆT NAM CÒN HẠN CHẾ

0
63
Đại tá Lê Bá Hùng, Chỉ huy Biên đội tàu khu trục số 7, tại Đà Nẵng hôm 28/9/2016

VI ANH

Đài Á châu Tự do-RFA của Mỹ ngày 18- 02- 2021 có bài “Báo cáo trước Quốc hội Mỹ: quan hệ Mỹ – Việt Nam[VNCS] còn hạn chế vì VNCS “ngại” Trung Quốc [TC]và vấn đề nhân quyền VN quá tồi tệ.

Đó là bản báo cáo của Cơ quan Nghiên cứu của Quốc hội Mỹ (CRS) – một cơ quan lưỡng đảng phục vụ quốc hội Mỹ – được cập nhật hôm 16/2/2021, nhận định quan hệ hai nước kể từ khi xác lập quan hệ ngoại giao năm 1995 đến nay đã phát triển trên nhiều lĩnh vực. Nhưng đồng thời vẫn còn bị hạn chế. Vì lãnhđạo CSVN còn một là còn nghi ngại TC, hai là sợ Mỹ sẽ can thiệp để chấm dứt sự độc quyền lãnh đạo của Đảng, và ba là lo ngại vấn đề nhân quyền ở CSVN quá tồi tệ.

Theo báo cáo, Mỹ hiện là đối tác thương mại lớn thứ hai của VNCS sau Trung Quốc, và VNCS là đối tác thương mại lớn thứ 10 của Mỹ. Kể từ năm 2010 đến nay, hai nước đã thiết lập mối quan hệ đối tác trên nhiều vấn đề về kinh tế và an ninh khu vực, một phần là do TC gây hấn nhiều, xâm lấn hơn.

Đặc biệt, báo cáo nhận định quan hệ về an ninh quốc phòng giữa Mỹ và Việt Nam trải qua hai thời kỳ Tổng thống Obama và Trump đã được tăng cường do việc TC gây sức ép lên Việt Nam ở Biển Đông.

Hoa Kỳ dưới thời của Tổng thống Obama và Trump đã cung cấp cho Việt Nam 24 tầu tuần duyên mới, máy bay không người lái, radar bờ biển và hai tàu tuần duyên lớn lớp Hamilton đã qua sử dụng của Mỹ. Đây là hai tàu tuần duyên lớn nhất hiện có của VNCS.

Theo báo cáo: “Hợp tác song phương đã được tăng cường trên các lĩnh vực khác từ năm 2017 đến 2021 như một phần trong chính sách của chính quyền Tổng thống Trump giúp quân đội Việt Nam phát triển khả năng thách thức khả năng phô trương sức mạnh của Trung Quốc”.

Theo báo cáo, viện trợ mà Hoa Kỳ dành cho CSVN cũng tăng trong các năm. Trong năm tài khóa 2021, Quốc hội Mỹ đã phê chuẩn viện trợ cho CSVN là 170 triệu đô la, tăng hơn 20% so với đề nghị được chính quyền Tổng thống Trump đưa ra là 141 triệu đô la. Con số này vào năm 2020 là gần 165 triệu đô la. Những con số này chưa kể khoản tiền hơn 380 triệu đô la mà Quốc hội Mỹ đồng ý chi cho việc khắc phục hậu quả của chất độc da cam mà Mỹ đã rải ở Việt Nam trong thời gian chiến tranh Việt Nam.

Thưc sự so với ngân sách ngoại viện của Mỹ và ngân sách quốc phòng CSVN, con số Mỹ giúp cho CSVN như thế không có gì lớn, mấy nam cộng lại chỉ non 2 tỷ Mỹ kim thôi.

Báo cáo trước Quốc hội Mỹ cũng xác nhận tình hình CSVN đàn áp nhân quyền tại Việt Nam đã gia tăng trong thời gian vừa qua. Báo cáo có đoạn viết: “VNCS ngày càng gia tăng (đàn áp) nhắm vào các blogger và luật sư, những người đại diện cho các nhà hoạt động nhân quyền và tự do tín ngưỡng, đặc biệt là những người mà giới chức quy kết là có liên quan đến các mạng lưới dân chủ hoặc phê phán chính sách của chính quyền đối với TC”

Theo đánh giá trong báo cáo, mặc dù Mỹ và VNCS vẫn tổ chức các đối thoại về nhân quyền hàng năm nhưng chính quyền của Tổng thống Trump không đặt nhân quyền làm ưu tiên trong quan hệ hai nước.

Bắt đầu thời kỳ tân chánh quyền Mỹ do TT Biden lãnh đạo, tin AFP, tân bộ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ Antony J. Blinken vào ngày 4 tháng 2 có cuộc điện đàm lần đầu với người tương nhiệm VNCS Phạm Bình Minh.Theo phát ngôn nhân Ned Price, cuộc điện đàm lần đầu tiên giữa hai người đứng đầu ngành ngoại giao Hoa Kỳ và CSVN xoay quanh nội dung hoan nghênh mối quan hệ song phương giữa hai nước tiến triển trong suốt 25 năm qua.

Ông Phạm Bình Minh, Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam, tái khẳng định về sức mạnh của Đối tác Toàn diện Việt Nam- Hoa Kỳ. Hai vị bộ trưởng cũng thảo luận về cam kết chung đối với hòa bình, thịnh vượng cho vùng Ấn Độ DươngThái Bình Dương tự do và rộng mở; cũng như bảo vệ và duy trì một khu vực Biển Đông dựa trên căn bản pháp luật. Ngoai trưởng CSVN còn mời tân Ngoai trưởng Mỹ qua VN ăn phở.

Tiến sĩ Hà Hoàng Hợp, nhà nghiên cứu cao cấp thuộc Viện Nghiên cứu Đông Nam Á ở Singapore (ISEAS), nhận định về cuộc điện đàm này:”Cuộc điện đàm giữa Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken và Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam [CS] Phạm Bình Minh không có nội dung gì đặc biệt cả. Chỉ là tái khẳng định sự hợp tác làm sao đảm bảo được hòa bình và an ninh trong khu vực mở rộng ở Châu Á-Thái Bình DươngẤn Độ Dương.

Sự hợp tác này vẫn tiếp tục theo chính sách trước đây của Tổng thống Barack Obama và thêm vào chính sách thời Tổng thống Donald Trump. Tổng thống Joe Biden sẽ quay về chính sách trước đây của Chính quyền ông Obama đã định ra, tức là chính sách tái cân bằng. Đồng thời sẽ tiếp tục theo chính sách mà chính quyền ông Trump nêu ra hồi cuối năm 2017. Do đó, chính quyền ông Biden sẽ theo đuổi chính sách mạnh hơn so với thời ông Obama, nhưng lại nhẹ hơn chính sách thời ông Trump. Tức là, chính quyền ông Biden không nói nặng lời như thời ông Trump và cũng không làm những việc chỉ nhắm vào Trung Quốc thôi.”

Trong một diễn biến khác liên quan đến vấn đề Biển Đông của tân chánh quyền Biden. Bộ Tứ Quad họp lần đầu dưới thời tổng thống Mỹ Biden. Chính quyền Mỹ hôm qua 17/02/2021 thông báo có các cuộc thảo luận với Úc, Ấn Độ và Nhật Bản trong ngày hôm nay 18/02: Bất chấp những cảnh cáo từ Bắc Kinh, tổng thống Mỹ Joe Biden muốn hồi sinh liên minh chiến lược có tên Bộ Tứ “Quad”.

Theo bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ, ngoại trưởng Anthony Blinken sẽ họp trực tuyến với đồng nhiệm của Úc, Ấn Độ và Nhật Bản bàn về hai chủ đề chính là đại dịch Covid-19 và biến đổi khí hậu.

Phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Mỹ hôm qua cho báo chí biết là các cuộc thảo luận của các ngoại trưởng trong Bộ Tứ là thiết yếu để thúc đẩy các mục tiêu chung về một khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và cởi mở và để đối phó với những thách thức của thời đại. Đây là cuộc họp đầu tiên của Bộ Tứ kể từ khi tổng thống Mỹ Joe Biden chính thức nhậm chức cách nay gần 1 tháng.

Tổng thống Biden từng nhấn mạnh tới việc hợp tác chặt chẽ với các đồng minh và coi đó là chìa khóa cho chiến lược của ông đối với Trung Quốc. Trong một cuộc điện đàm tuần trước, nguyên thủ Mỹ Joe Biden và thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi cũng đã đồng ý tăng cường an ninh Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương thông qua Bộ Tứ.

Hoàn Cầu Thời Báo, tờ báo Nhà nước của TC, mới đây đã cảnh báo ông Joe Biden rằng việc hồi sinh liên minh Quad sẽ là “một sai lầm chiến lược nghiêm trọng” và tổng thống Mỹ có nguy cơ “đối đầu chiến lược nghiêm trọng” với Bắc Kinh nếu tìm cách hạn chế ảnh hưởng của Trung Quốc./.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here