LIỆU NƯỚC ANH CÓ CAN THIỆP VÀO VẤN ĐỀ HONG KONG ?

0
142
Thủ tướng Anh, ông Boris Johnson (ảnh: LeStudio1.com/Flickr).

Trong lúc Bắc Kinh chuẩn bị áp đặt một bộ luật an ninh quốc gia mới đối với Hồng Kông sau một phong trào biểu tình đòi dân chủ kéo dài tại đặc khu này năm 2019, ông Chris Patten, toàn quyền cuối cùng của Anh Quốc tại Hồng Kông cho rằng: “Người dân Hồng Kông đã bị Trung Quốc phản bội”, và chính phủ Anh, có một nghĩa vụ “đạo đức, kinh tế và pháp lý” để đứng lên bảo vệ vùng lãnh thổ này.

Theo Tuyên Bố Chung năm 1984, ký kết giữa thủ tướng Trung Quốc Triệu Tử  Dương và đồng nhiệm Anh Quốc Marga- ret Thatcher về việc trao trả Hồng Kông  lại cho Trung Quốc vào năm 1997, thì quyền tự trị của vùng lãnh thổ này được bảo đảm trong vòng 50 năm trong khuôn khổ nguyên tắc “một đất nước, hai chế độ”. Đối với ông Patten, kế hoạch của Bắc Kinh nhằm áp đặt luật an ninh quốc gia tại Hồng Kông có nguy cơ phá hủy bản Tuyên Bố Chung. Vị cựu toàn quyền nhận định: “Những gì chúng ta đang thấy là một chế độ độc tài mới của Trung Quốc… (và) chính phủ Anh nên nói rõ rằng những gì chúng ta đang thấy là sự phá hủy hoàn toàn bản Tuyên Bố Chung”.

Đặt vấn đề Hồng Kông vào trong khuôn khổ quan hệ chung giữa Phương Tây và Trung Quốc, ông Patten cho rằng các quốc  gia Âu Mỹ nên “chấm dứt việc tự lừa dối mình khi cho rằng kết quả chung cuộc của tất cả các hành động khấu đầu (trước Bắc Kinh) sẽ là một hũ vàng lớn… Điều đó luôn luôn là một ảo ảnh”. Nhà ngoại giao kỳ cựu nói thẳng: “Chúng ta (tức Phương Tây) vẫn cứ tự trêu đùa mình, cho rằng nếu không làm mọi thứ mà Trung Quốc đòi hỏi thì bằng cách nào đó chúng ta sẽ bỏ lỡ những cơ hội giao thương tuyệt vời. Quả là một điều ngu xuẩn!”.

Theo hãng tin Anh Reuters, cho đến tối ngày 23/5, chính phủ Anh chưa bình luận về phát biểu của ông Patten, nhưng hôm Thứ Sáu, 22/05, phát ngôn viên của thủ tướng Anh Boris Johnson, cho biết là Luân Đôn đang theo dõi tình hình và với tư cách là một bên ký kết bản Tuyên Bố Chung 1984, Vương Quốc Anh cam kết duy trì quyền tự trị của Hồng Kông và tôn trọng chế độ gọi là “nhất quốc lưỡng trị”.

Phản ứng của Thủ tướng Anh

Hôm 24/5, truyền thông Anh đưa tin rằng, Thủ tướng Boris Johnson sẵn sàng chấp nhận người tị nạn đến từ Hồng Kông ngay cả trước khi chính quyền Trung Quốc áp luật an ninh hà khắc nhằm dập tắt các phong trào phản kháng.

Theo tờ Express của Anh, trong một cuộc họp vào đầu năm nay tại Chequers Court,  nơi ở của Thủ tướng Anh, ông Boris John- son nói với các bộ trưởng rằng ông đã sẵn  sàng nhận người tị nạn đến từ Hồng Kông. Tuy nhiên, không rõ liệu kế hoạch của ông chỉ bao gồm 315.000 người Hồng Kông đã có hộ chiếu Anh hay toàn bộ 7,5 triệu  người Hồng Kông. Đề nghị của ông John- son đã được thông qua mà không bị phản  đối, tương tự như chiến dịch cấp quyền công dân Anh cho người châu Á ở Uganda vào những năm 1970 khi họ bị khủng bố bởi nhà độc tài Idi Amin, cựu Tổng thống Uganda.  Trước đó, vào hôm 22/5, Reuters dẫn lời  phát ngôn viên của Thủ tướng Boris John- son cho biết, Anh hy vọng chính phủ Trung  Quốc sẽ tôn trọng các quyền và tự do của Hồng Kông.

“Chúng tôi đang theo dõi chặt chẽ tình hình và mong muốn chính phủ Trung Quốc tôn trọng các quyền, sự tự do cùng mức tự trị cao của Hồng Kông. Là một bên tham gia tuyên bố chung Trung – Anh, Vương quốc Anh cam kết sẽ bảo vệ quyền tự trị của Hồng Kông và tôn trọng mô hình một quốc gia, hai chế độ”, phát ngôn viên của ông Johnson cho biết.

Phương Nghi (tổng hợp)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here