HOA KỲ ‘THỔI LỬA’ VÀO BIỂN ĐÔNG

0
21
Cố vấn An ninh Quốc gia , Đặc sứ Robert O’Brien tại Hội nghị Cấp cao Đông Á (EAS) tại Bang- kok, Thái Lan. (Nguồn: AFP)

Ngày 12/07/2016, Tòa Án Trọng Tài Thường Trực ở La Haye đã ra phán  quyết về vụ kiện Biển Đông giữa Phil- ippines với Trung Quốc và tuyên bố  rằng “không có cơ sở pháp lý” cho việc Trung Quốc đòi hỏi quyền lịch  sử trên những tài nguyên tại các vùng nằm trong bản đồ đường chín đoạn, hay còn được gọi là bản đồ “đường lưỡi bò”.

Hàng triệu người dân Philippines đã rơi nước mắt sau khi nghe phán  quyết từ Tòa Án Trọng Tài Thường Trực ở La Haye. Cùng với đó là hàng trăm triệu người ở những quốc gia có tranh chấp chủ quyền Biển Đông với Trung Quốc cũng nhen nhóm niềm hy vọng. Vẫn biết rằng, tại thời điểm đó phán quyết của Toa án ở La Haye khó mà thực hiện, nhưng dẫu sao đó cũng là cơ sở pháp lý để trong tương lai các nước có tranh chấp chủ quyền biển Đông sẽ có cơ hội buộc Bắc Kinh phải thi hành.

Mọi hy vọng của người dân Philip- pines bị dập tắt khi Ông Rodrigo Dute- rte thắng cử và nhậm chức Tổng thống  Philippines vào ngày 30/6/2016.  Trong diễn văn nhậm chức, ông Ro- drigo Duterte hứa sẽ thực hiện những  thay đổi nhanh chóng trong hệ thống chính trị của quốc gia này.

Quả thực, ông Rodrigo Duterte đã giữ lời hứa, chỉ sau vài năm ông cầm quyền người ta ước tính ít nhất có 7,000 người bị giết vì liên quan đến ma túy. Thế nhưng nạn ma túy thì vẫn cứ còn đó, nhưng những tiếng nói đối lập gần như im bặt. Đó là đối nội.

Đối ngoại, phát biểu trước báo giới ở khách sạn tại Bắc Kinh ngày 19/10/2016, với tư  cách là Tổng thống Philippines, ông Rodri- go Duterte tuyên bố rằng phán quyết của  Tòa trọng tài (được thành lập theo phụ lục 7 Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển 1982) về vụ kiện Biển Đông sẽ là “thứ yếu” trong các cuộc đàm phán với Trung Quốc. Thậm chí ông còn ví von đó chỉ là mẫu giấy!

Để đáp lại ‘món quà’ từ Rodrigo Duterte, nhiều người ví rằng ‘ món quà trời cho’ Trung Quốc. Tập cận Bình với tư cách người cầm đầu chính quyền Bắc Kinh hứng chí hứa sẽ đầu tư cho Philippines 24 tỷ USD. Cho đến nay, đã hơn 3 năm trôi qua, lời hứa của Tập Cận Bình vẫn chỉ là lời hứa !

Phải đau đón mà nói rằng, mọi diễn biến trên biển Đông từ thời điểm đó cho đến nay, vẫn không có gì thay đổi nhiều, Trung Quốc vẫn mặc sức tung hoành như chỗ không người. Thỉnh thoảng một số quốc gia cũng lên tiến phản đối hành động xâm lược của Trung Quốc, nhưng chưa có gì là cụ thể.

Tuy nhiên, từ khi ông Donald Trump mở ra một triều đại mới, ông đã đem lại hy vọng cho các quốc gia có tranh chấp chủ quyền trên biển Đông.

Phải thừa nhận rằng, dưới ‘triều đại” Don- ald Trump, chính quyền Bắc Kinh bị điêu  đứng về nhiều mặt từ kinh tế, quân sự, đối ngoại, đối nội…

Cụ thể, các chính khách Hoa Kỳ thường xuyên tố cáo hành động phi pháp của Trung Quốc trên biển Đông, và mới đây nhất tại Hội nghị thượng đỉnh ASEAN- Hoa Kỳ ở Bangkok, Thái Lan.

Đặc sứ Hoa Kỳ Robert O’Brien vào ngày 4 tháng 11 lên tiếng tố cáo hoạt động đe dọa của Trung Quốc tại Biển Đông.

Hoa Kỳ lên án hành động đe dọa của Trung Quốc ở Biển Đông

Reuters dẫn phát biểu của đặc sứ Hoa Kỳ Robert O’Brien rằng, Bắc Kinh sử dụng biện pháp đe dọa nhằm cố ngăn chặn việc khai thác nguồn tài nguyên biển khơi của các quốc gia ASEAN, chặn việc tiếp cận trữ lượng dầu khí trị giá 2, 5 ngàn tỉ đô la. Đặc sứ Robert O’Brien nhân dịp này cũng chuyển lời mời của tổng thống Hoa Kỳ  Donald Trump mời các lãnh đạo ASEAN đến Washington tham dự một cuộc họp đặc biệt vào một thời điểm thuận tiện vào quí đầu năm 2020.

Và thêm một hy vọng nữa đó là Hoa Kỳ tuyên bố bác bỏ đòi hỏi chủ quyền của Trung Quốc bằng cái bản đồ ‘lưỡi bò’ tự vẽ.

Hoa Kỳ tuyên bố: đường ‘Lưỡi bò’ Trung Quốc “vô căn cứ, phi pháp, phi lý”

Trong một bản báo cáo chính thức được công bố ngày 04/11/2019, bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ xác định trở lại đánh giá của Hoa Kỳ về đường 9 đoạn – còn gọi là đường lưỡi bò – mà Trung Quốc dùng để khẳng định chủ quyền trên gần như toàn bộ Biển Đông. Đánh giá đó đã được tóm gọn trong ba từ ngữ: “Vô căn cứ, phi pháp và phi lý”. Theo bản báo cáo “Một khu vực Ấn Độ – Thái Bình Dương tự do và rộng mở: Thúc đẩy một tầm nhìn chung” dài 30 trang, nội dung tập trung điểm lại quá trình 2 năm phối hợp giữa Mỹ và các đối tác và đồng minh trong khu vực nhằm triển khai chiến  lược mới của Hoa Kỳ tại khu vực Ấn Độ- Thái Bình Dương, đã được tổng thống Mỹ  Donald Trump chính thức công bố tại Đà Nẵng (Việt Nam) vào tháng 11/2017.

Trong phần nói về hợp tác nhằm “Bảo đảm Hòa Bình và An ninh”, báo cáo của bộ Ngoại Giao Mỹ đã nhấn mạnh đến vấn đề an ninh hàng hải, đặc biệt tại Biển Đông và đả kích đích danh Trung Quốc như sau: “Yêu sách chủ quyền trên biển của Trung Quốc, thể hiện qua “đường 9 đoạn” mập  mờ mang tính chất vô căn cứ, phi pháp và  phi lý (unfounded, unlawful, and unreason- able). Các yêu sách không có giá trị pháp  lý, lịch sử và địa lý này đã gây ra những tổn thất thực sự cho các nước khác. Thông qua những hành động khiêu khích lặp đi lặp lại nhằm áp đặt đường 9 đoạn, Bắc Kinh đã ngăn không cho các thành viên ASEAN tiếp cận các nguồn dự trữ năng lượng trị giá 2,5 nghìn tỷ đô la, đồng thời góp phần tạo nên bất ổn định và rủi ro xung đột.”

Báo cáo của bộ Ngoại Giao Mỹ còn xác nhận trong phần “Dấn thân cùng các đối tác và định chế” rằng Việt Nam là một đối tác quan trọng của Hoa Kỳ trong chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương.

Báo cáo viết: “Ở Đông Nam Á, chúng tôi ủng hộ Thái Lan trong vai trò chủ tịch ASEAN (năm 2019) và tiếp tục tăng cường quan hệ đối tác với Việt Nam, chủ tịch ASEAN vào năm 2020. Khu vực sông Mêkông bao gồm Cam Bốt, Lào, Miến Điện, Thái Lan và Việt Nam có tầm quan trọng chiến lược đối với Hoa Kỳ”.

Phuong Nghi (tổng hợp)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here