BAO GIỜ TẬP CẬN BÌNH MỚI ĐƯỢC BƯỚC CHÂN VÀO TÒA BẠCH ỐC ?

0
325

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump gặp Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc tại Phòng Bầu dục tại Nhà Trắng ở Washington, Hoa Kỳ hôm 22/2 (Ảnh: Reuters)

Hối cuối tháng 4/2019, tổng thống Donald Trump nói rằng, ông sẽ sớm đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tới Tòa Bạch Ốc. Câu nói này hàm ý rằng, Tập Cận Bình sẽ là người quyết định để hoàn tất thỏa thuận thương mại.

Thế nhưng, câu hỏi mà người ta đặt ra, đến bao giờ Tập Cận Bình mới có cơ hội bước vào Tòa Bạch Ốc, và thậm chí cho dù Tập Cận Bình có được tổng thống Trump tiếp trong Tòa Bạch Ốc thì liệu thỏa thuận thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc có được hòan tất một cách mỹ mãn ?
Trên đây chỉ là giả thuyết, trong khi đó gần đây nhiều nguồn tin cho thấy thỏa thuận thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc đang có những dấu hiệu ‘sáng sủa’ hơn.
Điển hình, tại diễn đàn cái gọi là “Một vành đai, Một con đường” lần thứ 2 đã khai mạc hôm 25/4, mặc dù phía Mỹ không tham dự, nhưng trong phát biểu hôm 26/4 của Tập Cận Bình tại diễn đàn này, giới quan sát cho rằng dường như Tập đang đối thoại với ông Trump.
Trong phát biểu của mình, Tập Cận Bình đã nói đến cải cách chính sách thương mại, cam kết giải quyết vấn đề trợ cấp quốc gia, bảo hộ sở hữu trí tuệ, cho phép đầu tư nước ngoài đầu tư vào nhiều ngành nghề hơn, và chính sách về tiền tệ. Bốn vấn đề này đều là vấn đề trọng tâm được Mỹ đưa ra trong đàm phán thương mại với Bắc Kinh. Ngoài ra, Tập Cận Bình còn nói rằng, Bắc Kinh sẽ xây dựng cam kết quốc tế có sự ràng buộc về cơ chế chấp pháp; về phương diện chính quyền các cấp thẩm duyệt cấp phép đầu tư và giám sát thị trường, Trung Quốc cũng đồng thời xây dựng trình tự tiêu chuẩn hóa để xóa bỏ cạnh tranh không công bằng, làm méo mó thị trường.
Về vấn đề tỉ giá đồng Nhân dân Tệ, Tập Cận Bình cho biết Bắc Kinh sẽ không hạ giá đồng Nhân dân Tệ làm tổn hại các nước khác, đồng Nhân dân Tệ sẽ giữ tỉ giá “mức bình quân hợp lý”, cơ chế thị trường sẽ phát huy tác dụng to lớn trong phương diện này.
Ông Tom Rafferty – Giám đốc khu vực Trung Quốc thuộc Economist Intelligence Unit, đã phân tích bài phát biểu của Tập Cận Bình hôm 26/4, và cho biết, “Nội dung phát biểu của họ Tập hoàn toàn khác với những gì ông ta đã nói tại Diễn đàn ‘Vành đai và Con đường’ lần thứ nhất được tổ chức vào năm 2017. Dường như Tập Cận Bình đang nhắm đến cam kết có thể sắp đạt được trong đàm phán thương mại với Mỹ, ngầm đồng ý rằng phía Trung Quốc sẽ có nhượng bộ.”

Không tin thì khó lòng đạt thỏa thuận

Trong một diễn tiến gần đây, Phó trợ lý Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Adam Hickey đã có một bài phát biểu hôm 24/4 tại Hội nghị toàn quốc của Ủy ban Đầu tư nước ngoài và Đội viễn thông, nghĩa là trước khi diễn ra diễn đàn cái gọi là “Một vành đai, Một con đường”.
Ông nhấn mạnh việc Trung Quốc đánh cắp bí mật thương mại của Mỹ đã đem đến các mối đe dọa cho nước Mỹ, ông cũng đề nghị Bộ Tư pháp Mỹ cần có sách lược mới để đối phó với mối đe dọa từ Trung Quốc. Trong phát biểu của mình, Phó trợ lý Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Adam Hickey đã gọi kế hoạch “Made in China 2025” là “lộ trình cho hành vi trộm cắp”.
Ông chỉ ra, từ năm 2015, khi Trung Quốc công bố kế hoạch này đến nay, Bộ Tư pháp Mỹ đã có các cáo buộc đối với cá nhân và thực thể Trung Quốc đánh cắp bí mật thương mại trong ít nhất 8 ngành nghề. Từ năm 2011 đến nay, các cáo buộc gián điệp kinh tế mà Bộ Tư pháp Mỹ thụ lý có đến 90% liên quan đến Trung Quốc, trong giai đoạn này, có ít nhất 2/3 các vụ án đánh cắp bí mật thương mại liên bang có liên kết về địa lý với Trung Quốc. Ông Adam Hickey cũng cho biết, một số vụ án cho thấy, Trung Quốc đang lợi dụng cơ quan tình báo và công nghệ tình báo gián điệp của họ để đánh cắp sở hữu trí tuệ của khối doanh nghiệp tư nhân tại Mỹ, và ở một mức độ nào đó, chính phủ Trung Quốc cũng cần chịu trách nhiệm đối với hành vi trộm cắp này. Ông chỉ ra, mối đe dọa của Trung Quốc ở một khía cạnh khác đó là Trung Quốc từ chối cam kết triển khai hợp tác với Mỹ để tấn công tội phạm, Trung Quốc cũng không tôn trọng luật pháp và trình tự pháp lý một cách rộng rãi.
Ông nói: “Khi một công ty Trung Quốc hoặc một cá nhân người Trung Quốc vi phạm luật pháp Mỹ, các yêu cầu cung cấp tài liệu và quyền thẩm vấn của Mỹ trong nhiều năm vẫn không được phía Trung Quốc hồi âm, các cam kết hợp tác cũng không được phía Trung Quốc thực hiện.” Để đối phó với mối đe dọa từ Trung Quốc, ông Adam Hickey cho biết, các dự án trong “Kiến nghị về Trung Quốc” của Bộ Tư pháp Mỹ đã xác lập hàng loạt các mục tiêu và và các công việc ưu tiên.
Ông nói: “Chỉ dựa vào truy tố thì không đủ để bù đắp những thiệt hại do đánh cắp gây ra, cũng không đủ lực để trấn nhiếp những kẻ trộm cắp”. Ông còn nói, Bộ Tư pháp Mỹ đang tìm các biện pháp, cũng như dùng các công cụ để hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân; trong đó có các công cụ kinh tế của Bộ Tài chính, Bộ Thương mại, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ, các biện pháp ngoại giao của Bộ Ngoại giao, cho đến sự tham gia của các cơ quan tình báo và quân sự. Bộ Tư pháp Mỹ còn cung cấp cho các công tố viên trên toàn quốc các thông tin cần thiết khi họ thảo luận về các mối đe dọa với các công ty trong phạm vi quản lý tư pháp của họ, giúp đỡ các công ty nâng cao ý thức phòng chống các mối đe dọa, cũng như để cho khu vực kinh tế tư nhân có thể hợp tác một cách hiệu quả với cơ quan thực thi pháp luật khi có sự việc xảy ra.
Ông nhấn mạnh, Mỹ cần phải bảo vệ tốt hơn nữa mạng viễn thông của mình khỏi các mối đe dọa từ chuỗi cung ứng, đồng thời phòng chống bất cứ mối đe dọa nào đến an ninh quốc gia do đầu tư nước ngoài mang lại.
Đồng thời Adam Hickey cũng cho biết thêm, Bộ Tư pháp đã sẵn sàng áp dụng “Luật Hiện đại hóa đánh giá rủi ro đầu tư nước ngoài”, đạo luật này sẽ mở rộng quyền lực cho Ủy ban Đầu tư nước ngoài của Mỹ, dùng để ứng phó với các rủi ro an ninh quốc gia mới xuất hiện. Ví dụ như nắm thông tin nhạy cảm hoặc công nghệ của số ít cổ đông đầu tư, hoặc bất cứ giao dịch có mục đích né tránh thẩm tra của Ủy ban Đầu tư nước ngoài.

Hãy chờ xem

Theo như ý kiến trình bày trên, rõ ràng cho đến nay phía Hoa Kỳ vẫn chưa tin những cam kết của Trung Quốc, kể cả người đứng đầu Trung Quốc là Tập Cận Bình đã hứa sẽ nhượng bộ các yêu cầu của Hoa Kỳ.
Mick Mulvaney, quyền Chánh Văn phòng Tòa Bạch Ốc, từng nói rằng, “Tại một thời điểm nào đó trong cuộc đàm phán, bạn sẽ nói kiểu như ‘chúng tôi sắp đạt được thứ gì đó nên sẽ tiếp tục’. Mặt khác, đến khi nào đó, bạn cũng kết luận ‘nó không đi đến đâu cả’”.
“Bạn sẽ biết đàm phán sẽ đi theo hướng nào trong vòng vài tuần nữa”, Mulvaney cho biết tại Hội nghị Toàn cầu của Học viện Milken.
Tòa Bạch Ốc không còn “sốt sắng” tiến tới thỏa thuận, ông nói thêm. Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence ngày 3/5 trả lời phỏng vấn đài CNBC rằng Tổng thống Trump “vẫn hy vọng” là đạt được một thỏa thuận thương mại với Trung Quốc Tuy nhiên, trả lời câu hỏi liệu đạt thỏa thuận rồi thì thuế quan của Mỹ đánh lên 250 tỷ đô la giá trị hàng Trung Quốc có được giữ nguyên hay bãi bỏ, Phó Tổng thống Mỹ nói “Hai từ Tổng thống thích dùng là ‘Chờ xem’.
” Ông Pence cho biết thêm Tổng thống Trump đã nói rõ với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình rằng Mỹ phải trông thấy các thay đổi cơ cấu trong cách thực hành của Bắc Kinh về bảo vệ tài sản trí tuệ cũng như những luật lệ buộc các công ty Mỹ phải chuyển giao công nghệ cho phía Trung Quốc.
Nhiều dự báo cho rằng thỏa thuận thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc có thể sẽ đạt được trong tháng 5/2019. Tuy nhiên, đạt được toàn bô, hay chỉ một phần thỏa thuận chưa ai dám khẳng định, thậm chí nhiều nhà dự báo còn cho rằng, đây chỉ là thời kỳ ‘tạm thời ngừng bắn’ và khi chiến sự nổ lại có khi còn khốc liệt hơn !

Phuong Nghi (tổng hợp)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here