TRANH CÃI VỀ VIỆC BỎ QUYỀN ‘TRẺ SINH Ở MỸ THÌ ĐƯƠNG NHIÊN CÓ QUỐC TỊCH’

0
21

Quyền công dân cho trẻ sinh ở Mỹ là chiếu theo Tu chính án 14 của Hiến pháp mà tổng thống không thể thay đổi. Tu chính hiến pháp Mỹ đòi hỏi sự chấp thuận với đa số hai phần ba của cả Thượng viện lẫn Hạ viện và sau đó là sự chấp thuận với đa số ba phần tư của các tiểu bang. Tuy nhiên ông Trump nói đã tham khảo lời tư vấn và được cho hay tổng thống có thể thay đổi.

Quyền tự nhiên

Tu chính án 14 của Hiến pháp Mỹ nói: “Tất cả những người sinh ra hoặc nhập tịch tại Hoa Kỳ và chịu sự quản lý của pháp luật, là công dân của Hoa Kỳ và của Tiểu bang nơi họ cư trú.” Quyền công dân và quốc tịch tính  theo nơi sinh (birthright citizen- ship) được đưa vào Hiến pháp  Hoa Kỳ năm 1868. Vấn đề này được đưa lên Tòa Tối cao năm 1857 vì quyền của người da đen mà trước đó có sinh ra ở Mỹ vẫn không được coi là công dân. Nhưng ngày nay, vấn đề mà một số chính khách phe hữu tại Mỹ nêu ra là số đông người nhập cư trái phép. Một điều tra của Pew Hispanic Center nói năm 2008, 8% trong số 340 nghìn trẻ sơ sinh tại Mỹ, là con của di dân bất hợp pháp Đến năm 2015, Pew Research Center nêu ra con số 270 nghìn trẻ em sinh ra tại Mỹ chỉ trong năm 2014 ở gia đình cha mẹ là di dân không giấy phép. Các nước châu Âu như Anh từng chấp nhận quyền tự nhiên thành công dân của trẻ em sinh ra trên lãnh thổ của họ nhưng nay đã bỏ quyền này.  Anh Quốc bỏ quyền này từ năm 1983 và  trẻ em sinh ra trên lãnh thổ Anh chỉ ng- hiễm nhiên có quốc tịch Anh nếu một cha  hoặc mẹ đã có quy chế định cư hợp pháp.

Tranh cãi

“Cái gọi là Quyền Tự động có Quốc tịch Mỹ khi sinh ra ở Mỹ, khiến đất nước chúng ta mất hàng triệu đô la và rất bất công đối với các công dân chúng ta, sẽ phải chấm dứt bằng cách này hay cách khác. Nó không được đề cập trong Tu chính án thứ 14 bởi vì có cụm từ ‘tùy thuộc vào quyền phán xử của nước Mỹ’. Nhiều học giả pháp lý đồng ý…” ông Trump viết trên Twitter khi cuộc bầu cử giữa kỳ ở Mỹ đang đến gần Một số người Cộng hòa, đồng quan điểm với ông Trump, nói rằng nó tạo động cơ để các di dân đến Mỹ bất hợp pháp nhằm mục đích sinh con. Ông George Conway, luật sư vốn là chồng  của bà Kellyanne Conway, một trong những cố vấn hàng đầu của ông Trump, viết trên mục ý kiến của tờ Washington Post hôm 31/10 rằng một hành động chấm dứt ‘quyền đương nhiên có quốc tịch Mỹ khi sinh ra ở Mỹ’ sẽ là vi hiến. “Đôi khi ngôn từ trong Hiến pháp rõ như ban ngày và cấm các chính trị gia làm những điều họ muốn. Trường hợp này áp dụng đúng vào đề nghị của Tổng thống Trump muốn dùng một sắc lệnh hành pháp chấm dứt quyền tự động có quốc tịch Mỹ khi sinh ra ở Mỹ,” vị luật sư này viết. Bà Sarah Sanders, phát ngôn nhân Tòa Bạch Ốc nói trong một cuộc họp báo với Fox News hôm 31/10 rằng vấn đề di trú là chuyện nan giải. “Tổng thống muốn thấy có cải cách toàn diện. Chúng ta có những lỗ hổng lớn trong hệ thống di trú của chúng ta mà chúng ta phải bịt lại nếu không chúng ta vẫn cứ tiếp tục lần lữa né tránh,” bà nói thêm. Ông Trump lần đầu tiên nêu vấn đề bỏ ‘quyền tự động có quốc tịch Mỹ khi sinh ở Mỹ’ hôm 30/10. Đề nghị này đã giành được sự ủng hộ của Thượng nghị sỹ Cộng hòa Lindsey Graham, một đồng minh của ông Trump. Tuy nhiên, các thành viên khác của Đảng đã lên tiếng phê phán, trong đó có Chủ tịch Hạ viện Paul Ryan, người nói rằng Tổng thống không thể chấm dứt quyền này chỉ với một nét bút.

Sơn Phạm (tổng hợp)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here