CUÔC CHIẾN THƯƠNG MẠI GIỮA MỸ VÀ TRUNG QUỐC SẼ ĐI VỀ ĐÂU?

0
38

Trong những ngày gần đây, có lẽ điều đang làm cho cả thế giới đang quan tâm đó là cuộc gặp giữa tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và người cầm đầu chính quyền Trung Quốc Tập Cận Bình vào cuối tháng 11/2018. Họ hy  vọng rằng, một lần nữa cuộc chiến thương mại giữa hai nước sẽ được hạ nhiệt. Tuy nhiên, cũng cần nhấn mạnh ở đây, hiện nay đảng cộng hòa đang kiểm soát cả Thượng và hạ nghị viện,  trong cuộc bầu cử giữa kỳ sắp tới nếu đảng cộng hòa tiếp tục kiểm soát cả hai viện thì chắc chắn trong cuộc đàm phán thương mại với Tập Cận Bình sắp tới, tổng thống Trump sẽ ở trên thế thượng phong. Nếu đảng cộng hòa thất thế, có lẽ sẽ ảnh hưởng ít nhiều đến cuộc đàm phán. Trở lại cuộc gặp thượng đỉnh Hoa Kỳ – Trung Quốc sắp tới, câu hỏi mà cả thế giới đang quan tâm, liệu cuộc chiến thương mại giữa hai cường quốc có hạ nhiệt? Trong một diễn tiến mới nhất, Tổng thống Donald Trump hôm 1/11 nói rằng các cuộc đàm phán thương mại với Trung Quốc ‘đang diễn ra tốt đẹp’ và ông có kế hoạch gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại hội nghị thượng đỉnh G-20 sắp tới sau khi cả hai ông có cuộc nói chuyện ‘rất tốt’ “Tôi mới vừa có một cuộc dài và rất tốt với Chủ tịch Tập Cận Bình của Trung Quốc. Chúng tôi đã nói về rất nhiều chủ đề với nội dung chủ yếu là về thương mại,” ông Trump viết trên Twitter. “Những cuộc thảo luận này đang diễn ra tốt đẹp với các cuộc  gặp được sắp xếp tại hội nghị G-20 ở Ar- gentina. Cũng có thảo luận tích cực về Bắc  Hàn!” Đây là câu nói hoàn toàn mang tính ngoại giao, và có thể hiểu rằng khoảng cách về quan điểm giữa đôi bên còn rất xa

Quan điểm của hai nước

Hồi đầu tháng 11/2018, hãng Reuters đưa tin, phát biểu với một nhóm chính khách Mỹ đang ở thăm Trung Quốc, Thủ tướng Lý Khắc Cường nói rằng: “Chúng tôi hy vọng rằng Trung Quốc và Mỹ sẽ thỏa hiệp và làm việc trên tinh thần bình đẳng và tôn trọng lẫn nhau. Theo cách này, hai nước có thể khắc phục những bất đồng và có đủ sáng suốt để vượt qua những trở ngại và đưa mối quan hệ song phương hướng tới một con đường thậm chí còn vững mạnh hơn.” Trong khi trước đó, vào ngày 31/10, Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo thẳng thừng tuyên bố, Hoa Kỳ đang “nỗ lực toàn diện… để thuyết phục Trung Quốc hành xử như một quốc gia thông thường trong lĩnh vực  thương mại” cũng như tôn trọng luật pháp quốc tế, sau khi Washington kết tội 10 công dân Trung Quốc ăn cắp bí mật hàng không. Trả lời phỏng vấn hãng tin Fox News, ông Pompeo đánh giá cách hành xử của Trung Quốc khi ăn cắp quyền sở hữu trí tuệ là “không thỏa đáng,” và “không phù hợp với địa vị là một siêu cường.” Ngoại trưởng Pompeo tuyên bố: “Đánh cắp quyền sở hữu trí tuệ của một nước khác là điều mà Trung Quốc đang can dự để thu về hàng tỷ USD, và cũng là điều mà Trung Quốc cần tìm cách chấm dứt”. Cụ thể mới đây, ngày 1/11, Bộ Tư pháp Mỹ tiếp tục truy tố hai công ty đặt trụ sở tại Trung Quốc và Đài Loan cùng 3 cá nhân về tội âm mưu đánh cắp bí mật thương mại từ công ty sản xuất chất bán dẫn Micron Technology của Mỹ liên hệ tới công trình nghiên cứu và phát triển các thiết bị lưu trữ bộ nhớ.  Cáo trạng của công ty United Microelec- tronics Corp ở Đài Loan và công ty quốc  doanh Trung Quốc Fujian Jinhua Integrat- ed Circuit cùng 3 cá nhân từng làm việc  cho một bộ phận trong công ty Micron đánh dấu vụ án thứ tư kể từ tháng 9 tới nay của Bộ Tư pháp Hoa Kỳ trong chiến dịch trấn áp gián điệp thương mại Trung Quốc nhắm vào công ty Mỹ. Đây là hành động mới nhất trong danh sách dài các hoạt động chống lại điều mà  chính quyền Trump gọi là sự gian lận của Trung Quốc thông qua việc đánh cắp sở hữu trí tuệ, bao cấp cho các doanh nghiệp một cách phi pháp và những luật lệ gây tổn hại cho doanh nghiệp Mỹ muốn làm ăn với Trung Quốc. Như đã trình bày trên, rõ ràng ở đây quan điểm trong thương mại giữa hai nước vẫn còn một khoảng cách rất xa, và có thể nói rằng trong một sớm một chiều đôi bên khó tìm được tiếng nói chung.

Nếu cuộc gặp Trump-Tập thất bại, điều gì sẽ xảy ra?

Theo Bloomberg dẫn từ một nguồn thạo tin cho biết, giới chức Mỹ đang chuẩn bị sẵn cho kịch bản nếu cuộc hội đàm Trump-Tập bên lề hội nghị thượng đỉnh G20 vào cuối  tháng 11 tại Argentina không đạt được tiến triển đáng kể nào. Tuy Washington chưa đưa ra quyết định cuối cùng nhưng một kịch bản mà họ chuẩn bị sẵn là áp thuế lên toàn bộ hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc. Theo đó, chính quyền của Tổng thống Trump có thể sẽ công bố lệnh áp thuế này vào đầu tháng 12 tới. Quyết định sẽ có hiệu lực sau 60 ngày xem xét, nghĩa là trùng với thời điểm Tết Nguyên Đán ở TQ vào đầu tháng 2. Danh sách các mặt hàng chịu thuế lần này sẽ bao gồm tất cả các mặt hàng Mỹ nhập khẩu từ Trung Quốc mà chưa từng bị liệt kê  vào 2 đợt áp thuế trước đó. Các mặt hàng này chiếm khoảng 257 tỷ USD trong tổng giá trị hàng hóa Mỹ nhập khẩu từ Trung Quốc năm ngoái. Nếu được xác thực, động thái này cho thấy, chính quyền Tổng thống Trump vẫn sẵn sàng thách thức Trung Quốc trong cuộc chiến thương mại ngay cả khi các doanh nghiệp trong nước bắt đầu than phiền về tình trạng thuế quan và các thị trường tài chính tiếp tục lo ngại về tác động của cuộc chiến này đến kinh tế toàn cầu. Tổng thống Trump từng nhiều lần cảnh báo sẽ đánh thuế lên toàn bộ hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc, tương đương hơn 500 tỷ USD. Tại một cuộc vận động cử tri gần đây ở Illinois, ông Trump tuyên bố: “Quý vị hãy nghĩ thử xem, chuyện gì sẽ xảy ra nếu chúng ta hành động và không  hành động? Tất nhiên mọi chuyện đều sẽ ổn thôi nhưng có một vấn đề lớn ở đây là Mỹ tự tin có thể áp thuế lên 275 tỷ USD hàng hóa nữa của Trung Quốc. Tôi có cảm giác rằng mọi thứ sẽ hiệu quả. Dù Trung Quốc muốn thỏa thuận nhưng tôi nghĩ họ chưa sẵn sàng”. Với lời tuyên bố này của tổng thống Trump, người ta tin rằng cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc có thể tiếp tục leo thang.

Phuong Nghi (tổng hợp)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here