ĐẠO LUẬT NDAA ẢNH HƯỞNG ĐẾN TRUNG QUỐC NHƯ THẾ NÀO ?

0
542

Ngày 13/8, Tổng thống Donald Trump đã ký ban hành Đạo luật ủy quyền quốc phòng John S. McCain (NDAA) cho năm tài khóa 2019 tại căn cứ quân sự Fort Drum, ngoại ô New York. Một ngày sau, Trung Quốc lên tiếng tỏ thái độ bất mãn trong khi Mỹ vẫn phớt lờ và thông qua đạo luật trên.  Tờ Business Insider dẫn lời một nhà ng- hiên cứu về Trung Quốc tại Trung tâm Ng- hiên cứu Chiến lược và Quốc tế, ông Greg  Poling nhận định, dự luật quốc phòng đã khiến Trung Quốc phải lo lắng vì nó “soi rọi” rất nhiều hoạt động của Trung Quốc mà nước này hoàn toàn không muốn bị lôi ra khỏi bóng tối. “NDAA đặt trọng tâm vào một cuộc đọ sức mới trong chính sách đối ngoại của chúng tôi – sự cạnh tranh giữa chúng tôi và Trung Quốc”, ông Poling giải thích, đồng thời bổ sung thêm rằng có nhiều mục trong NDAA đã “chỉ đích danh” và lên án các hành vi của Bắc Kinh. Việc thông qua NDAA 2019 cho thấy  quyết tâm của Hoa Kỳ trong cuộc cạnh tra- nh chiến lược về sức mạnh quân sự và kinh  tế đối với Trung Quốc, buộc nước này phải  bắt tay nghiên cứu để tìm ra đối sách, Busi- ness Insider nhận định.  NDAA năm nay được đánh giá là phù hợp với Chiến lược Quốc phòng 2018 khi tập trung vào “cuộc cạnh tranh quyền lực lớn” và là “đòn giáng mạnh” vào đối thủ Trung Quốc vốn vẫn đang căng thẳng với Mỹ trong cuộc chiến thương mại giữa hai bên. Việc NDAA trở nên cứng rắn hơn với Trung Quốc cũng cho thấy rằng các nhà lập pháp, lãnh đạo quân đội, và các quan chức tình báo Mỹ đang ngày càng nhận thức rõ ràng rằng Trung Quốc đại diện cho một trong những mối hiểm họa lớn nhất đến lợi ích quốc gia của Hoa Kỳ.

Củng cố sức mạnh quân sự:

Đạo luật ủy quyền quốc phòng năm 2019, bao gồm 616,9 tỷ đô la cho ngân sách cơ bản của Ngũ Giác Đài, 69 tỷ đô la cho các hoạt động dự phòng ở nước ngoài và 21,9 tỷ đô la cho các chương trình vũ khí hạt nhân của Bộ Năng lượng Mỹ. NDAA được thông qua trong bối cảnh Trung Quốc đang nỗ lực tăng cường lợi thế cạnh tranh với Hải quân Hoa Kỳ trong vùng biển quốc tế. Dự luật quốc phòng mới tập trung vào việc sản xuất các loại tên lửa mới để chống lại những mối đe dọa từ các quốc gia đối thủ. Để lấy lại vị thế hàng đầu thế giới, không quân Mỹ đã lên kế hoạch nâng cấp và đầu tư cho các tên lửa tầm xa mới, còn hải quân dự kiến hồi sinh một dự án tên lửa bị lãng quên sau khi Liên Xô tan rã, theo nhận  định của chuyên gia quân sự Alex Lockie. Khoản đầu tư đáng chú ý nhất trong NDAA 2019 là nâng cấp tên lửa hành trình BGM-109 Tomahawk trên khu trục hạm và tuần dương hạm Mỹ, cho phép chúng tấn công, chọc thủng hệ thống chống tiếp cận/chống xâm nhập khu vực (A2/AD) của đối phương. Ngày nay, tên lửa Tomahawk có một phạm vi lớn, khoảng 1.000 dặm, nhưng chỉ có thể bắn trúng mục tiêu trên đất mà thôi. Trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh, Tomahawks có thể tấn công cả tàu đang di chuyển, và giờ đây Hải quân Hoa Kỳ đang tìm cách lấy lại sức mạnh đó.  Một sửa đổi trong các công trình của Ray- theon sẽ cung cấp 32 phiên bản hàng hải  của chiếc Tomahawks vào năm 2021, có thể sẽ vượt xa bất kỳ tên lửa nào của Nga hoặc Trung Quốc. “Đây là tính năng có thể thay đổi cuộc chơi mà không tốn nhiều chi phí. Tên lửa hành trình diệt hạm có tầm bắn 1.600 km có thể được trang bị cho toàn bộ hạm đội tàu mặt nước và tàu ngầm của chúng tôi”, cựu Thứ trưởng quốc phòng Mỹ Bob Work nhấn mạnh sau vụ thử nghiệm mẫu Tomahawk nâng cấp hồi năm 2015. Ngoài việc tăng cường sức mạnh cho hải quân bằng tên lửa diệt hạm, Washington nhiều khả năng còn áp dụng chiến lược mới nhằm gây sức ép toàn diện với Bắc Kinh. Với nguồn ngân sách được tăng đáng kể, hải quân Mỹ sẽ được giải tỏa khỏi mối lo ngại về chi phí để tăng cường hoạt động tuần tra tự do hàng hải ở những vùng biển gần Trung Quốc. Ngoài ra, lực lượng này cũng có thể đẩy mạnh huấn luyện hải quân Ấn Độ và Sri Lanka để đối phó tham vọng tăng cường hiện diện quân sự của Trung Quốc trên Ấn Độ Dương.

Tái thiết quân đội: 

Phát biểu trước các binh sĩ hồi đầu tuần, Tổng thống Trump đã mô tả đạo luật quốc phòng mà ông sắp ký như sau: “[NDAA] là đầu tư quan trọng nhất trong quân đội và các chiến sĩ của chúng ta trong lịch sử hiện đại, và tôi rất tự hào khi góp một phần lớn trong đó. Điều này không phải là quá khó. Tôi đã đi đến Nghị viện; Tôi nói, ‘Hãy làm đi. Chúng ta phải làm điều đó. Chúng ta sẽ củng cố quân đội của mình mạnh hơn bao giờ hết’. Và đó là những gì chúng tôi đã làm. Sau nhiều năm cắt giảm [ngân sách] , chúng ta đang xây dựng lại quân đội của mình tốt hơn bao giờ hết.” Bên cạnh việc phê chuẩn tăng lương 2,6% cho quân đội – mức cao nhất trong gần một thập kỷ. NDAA cũng đưa ra một loạt chính sách để phát triển quy mô quân đội thêm 15,6 nghìn người, bổ sung ngân sách cho các chế độ đãi ngộ và huấn luyện binh lính.

Thắt chặt kiểm soát đầu tư từ Trung Quốc:

So với các dự thảo trước đó, phiên bản NDAA được Tổng thống Trump ký thông qua đã nới lỏng quyền kiểm soát đối với các hợp đồng chính phủ Mỹ ký với 2 công ty công nghệ lớn của Trung Quốc là Tập đoàn sản xuất thiết bị viễn thông Trung  Hưng (ZTE) và Tập đoàn Công nghệ Hua- wei của Trung Quốc.  Tuy nhiên, NDAA 2019 tập trung gia tăng quyền lực của Ủy ban Đầu tư nước ngoài tại Hoa Kỳ (CFIUS), trong việc xét duyệt những khoản đầu tư nước ngoài được đề nghị để xác định xem chúng có ảnh hưởng xấu đến an ninh quốc gia hay không. NDAA cũng yêu cầu Bộ Quốc phòng đề cập đến các hoạt động gián điệp trong báo cáo thường niên gửi cho Nghị viện. Một động thái được cho là nhắm vào Trung Quốc, trong bối cảnh gia tăng lo ngại về gián điệp kinh tế và các hành vi ăn cắp  công nghệ xuất phát từ nước này.

Gia tăng sức ép trước hành vi bành trướng trên Biển Đông:

Liên quan đến những hành vi quân sự hóa mà Trung Quốc thực hiện trên Biển Đông, đạo luật tiếp tục củng cố lệnh cấm Trung Quốc tham gia các cuộc tập trận đa quốc  gia thường niên Rim of the Pacific (RIM- PAC) trong ít nhất bốn năm. Bộ trưởng  Quốc phòng James Mattis, người đã từ chối cho Trung Quốc dự cuộc tập trận RIMPAC 2018, nói rằng việc quân sự hóa và ép buộc các nước láng giềng của Bắc Kinh ở Biển Đông là “mâu thuẫn với các nguyên tắc và mục đích của cuộc tập trận chung RIMPAC”.  Trung Quốc chỉ được phép tham dự RIM- PAC khi Ngũ Giác Đài có thể xác nhận  được với các ủy ban quốc phòng của Nghị viện rằng Bắc Kinh đã “ngừng tất cả các hoạt động cải tạo đất đai ở Biển Đông; loại bỏ tất cả vũ khí khỏi các khu vực cải tạo đất; và thiết lập một hồ sơ theo dõi nhất quán trong bốn năm về các hành động nhằm ổn định khu vực”. NDAA cũng đòi hỏi Ngũ Giác Đài gửi báo cáo lên Nghị viện và công chúng, ghi lại các động thái leo thang quân sự của Trung Quốc ở Biển Đông. Bộ trưởng quốc phòng có trách nhiệm thực hiện các báo cáo này “ngay lập tức” sau khi Trung Quốc có bất kỳ động thái cải tạo mới, hoặc quân sự hóa, hoặc khẳng định bất kỳ tuyên bố mới nào ở Biển Đông. Rachael Burton, phó giám đốc tại Viện Dự án 2049 ở Virginia, nói với tờ Wall Street Journal rằng các quy định của NDAA tập trung vào Biển Đông là “một tín hiệu cho các đồng minh và đối tác trong khu vực – đặc biệt là Úc, Nhật Bản và Đài Loan – rằng các hoạt động của Trung Quốc ở Biển Đông là không thể chấp nhận như bình thường.” Dự luật cũng bao gồm các điều khoản để tăng cường quan hệ quốc phòng giữa Mỹ với Ấn Độ và Đài Loan, một hòn đảo tự trị mà Trung Quốc tuyên bố là lãnh thổ phải thu hồi. Bất chấp những phản đối của Trung Quốc, cho rằng Mỹ đang vi phạm nguyên tắc “một Trung Quốc” và gây tổn hại cho sự tin cậy và hợp tác Mỹ-Trung. Giới quan sát nhận xét đạo luật này là  một chiến lược của Tổng thống Mỹ Don- ald Trump nhằm kết hợp các con bài quan  trọng trong cả lĩnh vực kinh tế và quốc phòng, tạo sức mạnh tổng thể nhằm làm thay đổi các quy tắc với Trung Quốc theo hướng có lợi cho nước Mỹ.

Minh Hanh

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here