TRUNG QUỐC ĐANG “MƠ HỒ” TRONG CUỘC CHIẾN THƯƠNG MẠI VỚI HOA KỲ

0
479

Cuộc hiến thương mại có dấu hiệu cho thấy Trung Quốc đã bị hụt hơi, mặc dù chính quyền Bắc Kinh vẫn huênh ho
ang tuyên bố sẽ đáp trả. Tất nhiên là như thế, dù sao cũng đường đường là một nước lớn chẳng lẽ chưa đánh đã
“cúp đuôi” thì cũng kỳ. Thế nhưng có chống được hay không lại là chuyện khác. Một trong những cách Trung Quốc thường áp dụng là bơm tiền vào hệ thống ngân hàng. Khi cuộc chiến thương mại chính thức nổ ra, ngân hàng Trung Quốc (PBOC) đã bơm 74 tỷ USD vào hệ thống ngân hàng nhằm giúp đỡ các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Đồng thời công bố gói chi tiêu trị giá 200 tỷ USD để cải thiện cơ sở hạ tầng những nơi yếu kém. Đồng nội tệ nước này đã giảm xuống mức 6,8 Nhân dân tệ/USD, làm lợi cho các doanh nghiệp xuất khẩu của Trung Quốc. Những vũ khí này của Trung Quốc trong cuộc chiến thương mại với Mỹ đã được thấy trước đây. Đối với một số người, động thái kích thích tài khóa và nhanh chóng bơm tiền tệ của Trung Quốc được xem là sức mạnh vì tính chủ động, quyết đoán và ngăn chặn được điều tồi tệ nhất. Nhưng trên thực tế, đó là dấu hiệu của sự bối rối. Ông Trump rõ ràng đã đẩy Trung Quốc vào thế phòng thủ. Có thể chính quyền Trung Quốc cũng cảm nhận được điều đó, lần này Bắc Kinh có “sáng kiến” đi chiêu dụ đồng minh của Mỹ để chống Mỹ . Cụ thể, Trung Quốc tính tới chuyện lôi kéo châu Âu về “cùng phe” để chống Mỹ, với những lời hứa hẹn cởi mở về thương mại với châu Âu. Thế nhưng, cái chiêu “hứa” nhưng không bao giờ thực hiện, hoặc nhử cho “con mồi vào bẫy rồi siết cổ” của Trung Quốc, hình như lừa chẳng được ai.
“Bôn ba” tìm đồng minh chống Hoa Kỳ Hồi trung tuần tháng 7/2018, Bắc Kinh đã trải thảm đỏ, hô khẩu hiệu «tự do mậu dịch» để đón tiếp chủ tịch Hội đồng Châu Âu Donald Tusk và chủ tịch Ủy ban Châu Âu Jean-Claude Juncker. Mục đích của chính quyền Bắc Kinh là mong chiêu dụ được Bruxelles nhân hội nghị thượng đỉnh thường niên với Liên Hiệp Châu Âu, trong bối cảnh tổng thống Mỹ vừa bắn một loạt đại pháo mới, áp đặt thuế hải quan lên 200 tỉ đô la hàng Trung Quốc nhập khẩu. Tuy nhiên, nhà sử học Chương Lập Phàm (Zhang Lifan) một trong những nhà phân tích cuối cùng tại Trung Quốc đã thẳng thừng nhận định rằng – cử chỉ này quá lộ liễu và chiến dịch quyến rũ khó thể kéo dài, vào lúc Tập Cận Bình thâu tóm mọi quyền lực, đề cao ý thức hệ mác-xít.
Giáo sư Trần Đạo Ẩn (Chen Daoyin) giảng dạy ở Thượng Hải không muốn nói tên trường để tránh bị sách nhiễu, phân tích : «Châu Âu sẽ không liên minh với Trung Quốc, vì cũng đồng tình với Hoa Kỳ trước các hành vi cạnh tranh bất chính của Bắc Kinh». Về mặt công khai thì các nhà kỹ trị ở Bruxelles chỉ trích chủ nghĩa đơn phương của Washington, trái với các quy định của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Nhưng trong hậu trường, họ vỗ tay hoan nghênh những cú đòn trời giáng của tổng thống
Donald Trump đối với người kẻ luôn vi phạm luật chơi quốc tế đó là Trung Quốc. Một điểm đặc biệt đáng quan tâm là “Bắc Kinh nói một đằng, làm một nẻo”. Nói tóm lại, châu Âu đã “say no”. Cụ thể, Đại sứ Liên Hiệp Châu Âu tại Trung Quốc, ông Hans-Dietmar Schweisgut khẳng định : « Sẽ không có liên minh với Trung Quốc để chống lại Hoa Kỳ, và chúng tôi hy vọng Trung Quốc nghiêm túc xem xét các mối quan ngại của Mỹ mà Châu Âu cũng chia sẻ, liên quan đến cách kinh doanh của Trung Quốc. Chủ nghĩa đa phương không thể chỉ biểu thị qua các cam kết bằng lời nói. Trung Quốc phải chứng tỏ thiện chí của họ (bằng hành động thực tế).»
Những đánh giá sai lầm của chính quyền Trung Quốc Theo Zhang Lin, nhà nghiên cứu tại Viện Kinh tế Unirule, Bắc Kinh cho rằng Trung Quốc đã phạm phải hai sai lầm trong xung đột thương mại với Mỹ, khiến nước này có khả năng phải trả giá đắt. Theo Zhang Lin, chính quyền Bắc Kinh đã đánh giá sai Tổng thống Mỹ Donald Trump khi cho rằng ông chỉ là một doanh nhân và những đe dọa chiến tranh thương mại của ông chỉ là nói quá trước các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Thực tế, Washington đã làm rõ trong báo cáo Chiến lược Quốc phòng được tiết lộ trước khi căng thẳng thương mại leo thang rằng Mỹ không thể chấp nhận hiện trạng
các hoạt động thương mại và kinh tế của Trung Quốc. Thông điệp được đưa ra là Trung Quốc sẽ không thể kiếm tiền từ Mỹ chừng nào còn là một mối đe dọa với kinh tế nước này. Sai lầm thứ hai Bắc Kinh đã phạm phải là đánh giá nhầm mối quan hệ đồng minh giữa Mỹ và Liên minh châu Âu, với hy vọng một cách thiếu thực tế rằng có thể hình thành liên minh thương mại với EU để đối phó với Washington, chuyên gia Zhang Lin nhận định. Theo ông, dù có nhiều bất đồng trong các mối quan hệ khu vực Đại Tây Dương – như việc Anh cùng Pháp, Đức tham dự Ngân hàng Đầu tư Cơ sở hạ tầng Châu Á do Trung Quốc dẫn đầu bất chấp Mỹ phản đối – nhưng các nước phương Tây vẫn chia sẻ một số giá trị chung cốt lõi. Tuyên bố mới nhất của Mỹ-EU cũng gửi một thông điệp nữa đến Bắc Kinh rằng Washington và EU sẽ “làm việc chặt chẽ cùng nhau như những đối tác có cùng suy nghĩ” để giải quyết một loạt vấn đề như “ăn trộm tài sản trí tuệ, chuyển giao công nghệ ép buộc, trợ cấp công nghiệp, sự lệch lạc của các công ty nhà nước và sự dư thừa”. Không khó để trả lời Trung Quốc có nằm trong số các “đối tác cùng suy nghĩ” này hay không. Hai sai lầm trên được cho là có thể khiến Trung Quốc mắc vào cái bẫy thu nhập trung bình – khái niệm lần đầu tiên được Ngân hàng thế giới đưa ra năm 2006 để chỉ nền kinh tế thu nhập trung bình trì trệ và không thể lấy lại đà phát triển cao hơn. Dù các doanh nghiệp nước ngoài vẫn tiếp tục đầu tư vào Trung Quốc và dòng chảy thương mại không dễ dàng khô cạn chỉ sau một đêm nhưng “kỷ nguyên xuất khẩu vàng” kể từ khi Trung Quốc gia nhập WTO năm 2001 được cho là đang trên đà kết thúc.
Thay lời kết Bắc Kinh cứ huênh hoang rằng không sợ cuộc chiến thương mại với Washington, thế nhưng ngược lại truyền thông Trung Quốc kêu gọi người dân chia sẻ gánh nặng với chính phủ. Hai quan điểm trái ngược này có thể thấy nền kinh tế của Trung Quốc sẽ không dễ dàng nếu cuộc chiến thương mại cứ kéo dài.
Phuong Nghi (tổng hợp)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here