TổNG THốNG TRUMP ĐÃ LẤY LẠI THế “THƯỢNG PHONG” CHO HOA KỲ TRÊN BÀN CỜ THẾ GIỚI

0
920

Kể từ khi chính thức lên cầm quyền, tổng thống Trump đã có nhiều bước đi khó dự đoán điển nhình như rút khỏi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (CCP), thỏa thuận lại Hiệp định Mậu dịch Tự do Bắc Mỹ (NAFTA), sửa đổi lại Thỏa thuận hạt nhân với Iran (JCPOA), yêu cầu các đồng minh đóng góp thêm chi phí quốc phòng, chia sẻ trách nhiệm với Hoa Kỳ…Mặc dù, đã có nhiều phản ứng gay gắt và thậm chí chỉ trích từ các nước đồng minh. Tuy nhiên, chưa có nước nào muốn rời bỏ Hoa Kỳ, thay vào đó là những lời kêu gọi ông Trump suy nghĩ lại.

Nga và Trung Quốc cũng không ngoại lệ. Trong những diễn biến gần đây nhất, tổng thống Trump đã ký một số lệnh trừng phạt đối Nga như trục xuất một số lượng lớn các nhà ngoại giao của Nga, đóng cửa lãnh sự quán Nga tại tại Seattle. Song song đó, mặc dù tổng thống Trump vẫn gọi Tập Cận Bình là “ông bạn”, nhưng ông Trump cũng không ngần ngại ký nhiều sắc lệnh trừng phạt Trung Quốc về kinh tế.

Phản ứng lại với động thái của ông Trump, phía Nga và Trung Quốc được cho là cũng đã có đáp trả lại, nhưng cũng chỉ trừng phạt tương đương. Nghĩa là “ăn miếng trả miếng”, đồng thời kêu gọi Hoa Kỳ kềm chế. Và họ vẫn hy vọng ở ông Trump một thái độ tích cực hơn

Nga vẫn chờ đợi cơ hội

Russia’s Foreign Minister Sergei Lavrov attends a meeting with students at Moscow State Institute of International Relations in Moscow September 1, 2014. REUTERS/Maxim Zmeyev

Trong một diễn tiến khá bất ngờ, các hãng truyền thông quốc tế loan tin rằng, chính quyền Washington đã mở đường cho một cuộc gặp mặt tiềm năng giữa Tổng thống Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Tòa Bạch Ốc, chào đón chuyến thăm lần đầu tiên của nhà lãnh đạo Nga trong hơn một thập kỷ kể từ khi quan hệ giữa hai cường quốc trở nên xấu đi.

Trợ lý của Tổng thống Nga Vladimir Putin, Yury Ushakov, đã thông báo với thế giới hôm 2/4 về những điều mà ông nói đã xảy ra hơn hai tuần trước: Tổng thống Mỹ Donald Trump đã mời ông Putin thăm Tòa Bạch Ốc.

“Đó là tin khá thú vị và tích cực”, Ushakov nhận xét, và bày tỏ hy vọng rằng Washington sẽ lên kế hoạch cho chuyến thăm này trong năm nay.

Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, giới quan sát vẫn chưa rõ cuộc họp đó có khả thi hay không khi cả hai bên đều đưa ra các tuyên bố mơ hồ hoặc thậm chí mâu thuẫn.

Trong vài giờ sau lời phát biểu của ông Ushakov, phát ngôn viên Điện Kremlin, Dmitri S. Peskov, đã bác bỏ thông tin, nói rằng cố vấn của Tổng thống nói không chính xác.

Trong tuyên bố của mình, thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Sarah Huckabee Sanders, xác nhận rằng một cuộc gặp mặt của Tòa Bạch Ốc đã được thảo luận nhưng triển vọng vẫn còn để ngỏ: “Chúng tôi không có gì để nói vào lúc này”.

Theo Echo of Moscow, Ngoại trưởng Sergei Lavrov đã được giao nhiệm vụ đàm phán với ông Mike Pompeo, trong khi người đứng đầu Hội đồng Bảo an Nga Nikolai Patrushev sẽ đàm phán với các quan chức Mỹ khác.

Aleksei Venediktov, giám đốc kênh Echo of Moscow khẳng định rằng “Cuộc gặp chắc chắn sẽ xảy ra”. “Ushakov sẽ không bao giờ làm hỏng danh tiếng của ông Putin bằng cách mạo hiểm nói ‘không’ với Washington”.

Mặc dù Tổng thống Putin không đưa ra bất kỳ lời bình luận nào về lời mời của chính quyền Trump, nhưng nhiều quan điểm cho rằng Điện Kremlin rất mong chờ điều này.

“Nếu ông Trump có nhã ý mời, Tổng thống Putin sẽ có chuyến thăm tới Washington rất nhanh chóng”, Igor Bunin, Chủ tịch Trung tâm Chính trị Công nghệ nói với The Daily Beast. “Trong tình hình Nga đang ngày càng bị cô lập, nền kinh tế sẽ rất dễ suy thoái trong hai đến ba năm, vì vậy chuyến thăm này sẽ là cơ hội để ông Putin tìm cách cứu vãn tình hình”.

Đối với Tổng thống Putin, một cuộc họp của Tòa Bạch Ốc sẽ cho phép ông tìm kiếm một sự công nhận chính thức từ phía Mỹ trong lúc gần 30 quốc gia đi theo lời kêu gọi của Thủ tướng Anh Theresa May để trừng phạt Nga

Trung Quốc dè dặt phản đòn

Hôm 4/4/2018, Trung Quốc nói sẽ áp thuế quan 25% đối với 106 mặt hàng của Mỹ, trong đó có đậu tương, xe hơi và nước cam.

Hành động ăn miếng trả miếng diễn ra chỉ vài giờ sau khi Washington nêu chi tiết 1.300 sản phẩm Trung Quốc dự kiến sẽ bị áp mức thuế mới, cũng ở mức 25%.

Tòa Bạch Ốc nói việc áp thêm thuế nhập khẩu là nhằm đáp trả cách hành xử không công bằng của Trung Quốc trong vấn đề sở hữu trí tuệ.

Danh sách dài của những sản phẩm phải đóng thêm thuế gồm đủ loại mặt hàng trong đó sản phẩm y tế, ti vi và xe máy.

Kế hoạch đánh thêm thuế nhập cảng là kết quả của cuộc điều tra mà Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã ra lệnh xúc tiến năm ngoái về thói quen ‘đánh cắp sở hữu trí tuệ’ của Trung Quốc.

Tháng trước, ông Trump cho biết cuộc điều tra cho thấy có bằng chứng về vấn đề này, chẳng hạn như các biện pháp gây áp lực để buộc các công ty Hoa Kỳ phải chia sẻ công nghệ với các công ty Trung Quốc.

Bắc Kinh nói họ “mạnh mẽ lên án và kiên quyết chống lại” thuế nhập khẩu này.

“Phía Trung Quốc sẽ sử dụng cơ chế giải quyết tranh chấp của WTO và áp dụng các biện pháp quy mô và có sức mạnh tương đương với các sản phẩm của Hoa Kỳ theo luật pháp Trung Quốc.”

Tuy mạnh miệng tuyên bố ý định trả đũa Mỹ, nhưng Đại sứ quán Trung Quốc ở Washington cho biết họ hy vọng rằng Mỹ “với tầm nhìn dài hạn và ý thức, sẽ không đi theo con đường sai lầm”.

Trong khi đó, Phòng Thương mại Hoa Kỳ nói: “Chính quyền đang tập trung rất đúng vào việc khôi phục lại sự công bằng và hợp lý trong mối quan hệ thương mại với Trung Quốc…”

Câu hỏi đặt ra ở đây, liệu Trung Quốc có dám mạnh tay với Hoa Kỳ ?

Giáo sư Tôn Lập Bình (Sun Liping) đại học Tinh Hoa, Bắc Kinh, phân tích rằng, nếu thực sự nổ ra chiến tranh thương mại, Mỹ có nhiều tài nguyên thiên nhiên ngay trên lãnh thổ, như dầu hỏa chẳng hạn, để vượt qua mọi cấm vận. trong khi Trung Quốc thì không.

Hơn nữa, Washington có thể trông cậy vào nhiều đồng minh để bù đắp vào chỗ trống do Trung Quốc để lại. Bắc Kinh không có được ngõ thoát hiểm an toàn như Hoa Kỳ. Chuyên gia trường đại học Tinh Hoa Bắc Kinh kết luận : “Chiến tranh thương mại, nếu có, sẽ gây phương hại nhiều cho nền kinh tế Mỹ, nhưng còn đối với Trung Quốc, đây là chuyện sống còn”.

Thắng thua chưa rõ, nhưng Hoa Kỳ đang thắng nước trên bàn cờ

Trở lại với diễn tiến thực tế, rõ ràng ông Trump biết được lợi thế của Hoa Kỳ và ông đã sử dụng rất điêu luyện lợi thế này.

Tất nhiên, những quyết định của ông Trump đã ít nhiều làm xáo trộn trật tự thế giới. Cho đến hiện nay, vẫn còn quá sớm để nói rằng những quyết định của ông Trump là chính xác hay liều lĩnh.

Nhưng có một điều ai cũng thấy rất rõ, các quốc gia bị Hoa Kỳ trừng phạt đều mang một hy vọng sẽ được ngồi lại đàm phán với Hoa Kỳ, ngay cả Nga và Trung Quốc cũng mong muốn điều đó. Hay nói một cách khác, ông Trump đang đặt Hoa Kỳ ở thế thượng phong, Hoa Kỳ có quyền đòi hỏi và đặt ra yêu cầu.

Nga và Trung Quốc hay một quốc gia nào đó có đồng ý hay không là quyền của họ. Nhưng, trong thời điểm hiện tại, phản ứng của các quốc gia đều có một điểm chung là hy vọng ông Trump suy nghĩ lại. Quyền suy nghĩ như thế nào lại còn phụ thuộc vào ông Trump.

Phương Nghi (tổng hợp)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here